صفحه اصلی > اخبار > آرشیو خبری سازمان .................  


 

 
براساس گزارش تحلیلی تكنولوژي و نوآوري آنكتاد:
مهار تكنولوژي پيشران براي توسعه پايدار

 

با توجه به اهميت تكنولوژي‌هاي پيشران، آنكتاد در گزارش تكنولوژي و نوآوري خود به اين موضوع با عنوان مهار تكنولوژي‌هاي پيشران براي توسعه پايدار پرداخته است. بسياري از تكنولوژي‌هاي پيشران پتانسيل بالايي براي دستيابي به موفقيت اهداف توسعه پايدار از خود نشان مي‌دهند.               

به گزارش روابط عمومی سازمان توسعه تجارت ایران، میرابوطالب بدری، مدیرکل دفتر توسعه صادرات محصولات صنعتی و معدنی در یادداشتی براساس گزارش تحلیلی تكنولوژي و نوآوري آنكتاد برای سال 2018،  نوشت:               

تكنولوژي‌هاي پيشران به تكنولوژي‌هاي نويني همچون بلاك‌چين، هوش مصنوعي، بيگ‌ ديتا، اينترنت اشيا و... گفته مي‌شود كه به‌كارگيري آنها در تجارت، پيشرفت‌هاي شگرفي به‌وجود آورده است. نتايج گروه مشاوران بوستون (BCG) نشان مي‌دهد50 شركت برتر خلاق جهان در سطح گسترده‌اي از هوش مصنوعي، پلتفرم‌ها و اكوسيستم‌ها بهره گرفته‌اند. شركت‌هايي همچون گوگل، اپل و آمازون سردمداران تكنولوژي‌هاي پيشران هستند. مك دونالد از يك الگوريتم هوش مصنوعي در منوهاي ديجيتالي استفاده مي‌كند كه منو به‌ طور مداوم در پاسخ به عواملي مانند چه زماني از روز، چه روزي از هفته، ترافيك رستوران و آب و هوا تغيير مي‌كند. جنرال‌موتورز از طراحي هوش مصنوعي كمك گرفت تا وزن قطعات طراحي‌شده و توليدشده به‌طور سنتي را 40 درصد كاهش و قدرت موتور خودرو را 20 درصد افزايش دهد.

با توجه به اهميت تكنولوژي‌هاي پيشران، آنكتاد در گزارش تكنولوژي و نوآوري خود به اين موضوع با عنوان مهار تكنولوژي‌هاي پيشران براي توسعه پايدار پرداخته است. بسياري از تكنولوژي‌هاي پيشران پتانسيل بالايي براي دستيابي به موفقيت اهداف توسعه پايدار از خود نشان مي‌دهند. تحليل‌هاي بيگ ديتا (داده‌هاي عظيم) مي‌تواند كمكي باشد براي مديريت يا حل موضوعات بحراني و موجب ايجاد پيشرفت‌هاي جديد تكنولوژيكي و نيز پيشرفت بهداشت بشر شده و از طريق ارائه به‌موقع جريان اطلاعات موجب بهبود نظام تصميم‌گيري شود.

اينترنت اشيا موجب مي‌شود كه شرايط محيط و عمليات اشيا و ماشين‌هاي در ارتباط با يكديگر مديريت و كنترل شوند و همچنين كنترل موثرتري بر جهان طبيعت، حيوانات و انسان‌ها صورت پذيرد. اين دو تكنولوژي كاربردهاي بااهميتي در زمينه مراقبت‌هاي پزشكي، كشاورزي، انرژي و مديريت و كيفيت آب داشته و همچنين جهت نيل به اهداف و شاخص‌هاي توسعه پايدار مي‌تواند كنترل موثر و كارآمد داشته باشند. دولت‌ها بايد استراتژي‌هاي توسعه خود را جهت مهار اين نوع تكنولوژي‌ها براي اهداف توسعه‌اي خود تنظيم کنند.

هوش مصنوعي امروزه شامل قابليت تشخيص تصوير، حل مشكلات و استدلال منطقي است كه در برخي مواقع از قابليت‌هاي انسان‌ها فراتر مي‌رفت. هوش مصنوعي به‌ويژه با تركيبي از رباتيك مي‌تواند قابليت‌هاي فرايند توليد و كسب‌وكار، به‌ویژه در بخش صنعت، را متحول کند. همچنين مي‌توان درباره پرينتر سه‌بعدي صحبت کرد كه مي‌تواند موجب توليد سريع‌تر و كم‌هزينه‌تر توليدات و محصولات شده و توليدات جديد را بسيار سريع نمونه‌سازي کند. چاپ سه‌بعدي علاوه بر اينكه از طريق ايجاد نمونه‌هاي اجزا و قطعات، موجب كاهش هزينه‌هاي حمل و نقل قطعات مي‌شود همچنين منافع بالايي براي مراقبت‌هاي پزشكي، آموزش و ساخت‌و‌ساز در بر دارد.

پيشرفت‌هاي عظيم زيست فناوري (بيوتكنولوژي) براي پزشكي انساني موجب ويرايش‌هاي خاص در توالي و ترتيب ژن‌ها شده و با تركيبي از بيگ ديتا و هوش مصنوعي، تحت شرايطي خاص، مي‌تواند درمان‌هاي شخصي ايجاد کرده و همچنين تغييرات ژنتيكي براي حيوانات و گياهات به‌وجود آورد. نانوتكنولوژي، توليد و استفاده مواد در مقياس بي‌نهايت كوچك، در عرصه آب (تصفيه آب)، انرژي (ذخيره‌سازي باطري)، كشاورزي (مديريت صحيح و دقيق توزيع كودهاي شيميايي)، فناوري اطلاعات و ارتباطات (ICT) (كاهش ابعاد اجزای الكترونيكي) و پزشكي (ارائه مكانيزم‌هاي مختلف براي درمان) كاربردهاي بااهميت در بر دارد. تكنولوژي انرژي تجديدپذير موجب ارائه الكتريسته به حوزه‌هاي روستايي و دورافتاده كه از سيستم متمركز مركزي كشور دور هستند، شده در حالي كه هواپيماهاي بدون سرنشين (drone) مي‌تواند دقت عمليات كشاورزي و عرضه محصولات را افزايش داده و در كارهاي خطرناك جانشين انسان شود. ماهواره‌هاي در مقياس كوچك به‌زودي براي بسياري از كشورهاي در حال توسعه، كسب‌وكارها و دانشگاه‌ها مقرون‌به‌صرفه خواهد شد و موجب كنترل خسارت‌هاي زيست‌محيطي و مديريت طبيعت خواهد شد.

آنكتاد در بخشي از اين گزارش به رابطه بين تكنولوژي و چالش‌هاي اقتصادي و اجتماعي مي‌پردازد. رابطه بين تكنولوژي و اشتغال براي مدت‌ها بحث‌انگيز بوده است. به مانند پيشرفت‌هاي تكنولوژي‌هاي اوليه، تكنولوژي‌هاي پيشران نيز اگرچه قادر به ايجاد مشاغل جديد هستند؛ ولي مي‌تواند برخي از مشاغل را حذف کند. ظهور تكنولوژي‌هاي ديجيتال نظير بيگ ديتا و اينترنت اشيا، مسائل بااهميت در ارتباط با حقوق شهروندان، حريم خصوصي، مالكيت داده‌ها و امنيت آنلاين را مطرح مي‌سازد. اين مسائل احتياج به يك چارچوب نهادي موثر و نظام مقرراتي لازم براي موارد مختلف را برجسته مي‌کند، براي مثال، جهت جمع‌آوري داده‌ها، استفاده و دستيابي به آنها، حفاظت حريم خصوصي و امنيت، تعادل حقوق انفرادي و دسته‌جمعي و اجازه به نوآوري بخش خصوصي. ملاحظات مشابه نگراني درباره همگرايي تكنولوژيكي كه منجر به همگرايي همزمان در سيستم‌هاي عامل، منافع تجاري و سرمايه‌گذاري مي‌شود نيز وجود خواهد داشت كه مي‌تواند منجر به افزايش و تمركز قدرت و انحصار بازار شود.

در بخش ديگري از گزارش به رابطه نقش كليدي مهارت‌ها جهت تكميل تكنولوژي‌هاي پيشران مي‌پردازد. بررسي‌هاي نشان مي‌دهد تحقيق و توسعه تنها يك جنبه از توانمندي‌هاي لازم جهت استفاده از تكنولوژي‌هاي جديد است.

در كنار مهارت‌هاي پيشرفته شناختي، نظير علوم، مهندسي، رياضيات و تكنولوژي، مهارت‌هاي ذاتي انساني و توانمندي‌ها نيز به‌طور فزاينده‌اي بااهميت تلقي مي‌شوند نظر به اينكه آنها براي روبات‌ها و ماشين‌ها قابل تقليد نيستند. اين مسائل شامل مهارت‌هاي مختلف رفتاري، مهارت‌هاي بين فردي، مهارت‌هاي اجتماعي- احساسي هستند نظير خلاقيت، بينش و بصيرت، تخيل و فانتزي، كنجكاوي، پذيرش ريسك، ذهنيت باز، تفكر عقلاني، حل مساله، تصميم‌گيري، هوش هيجاني، ارتباطات، مهارت‌هاي متقاعد كردن و مذاكره كردن، كار گروهي و شبكه‌اي و ظرفيت جهت وفق دادن و يادگيري توانايي‌هاي جديد.

با توجه به اينكه به نظر مي‌رسد نهادهاي آموزشي همگام با پيشرفت‌هاي تكنولوژيكي به‌ويژه در زمينه تكنولوژي‌هاي ديجيتالي حركت نمي‌کنند، بنابراین اين موضوع مستلزم يك رويكرد جامع است. برنامه‌هاي درسي لازم است كه براساس مهارت‌ها تنظيم شوند. روش‌هاي معلمان نيز نيازمند تغيير بوده تا آموزش را بيشتر به سوي فعاليت‌هاي عملياتي، رويكردهاي يادگيري تجربي و كاربردي سوق دهند.

گزارش آنكتاد دربارۀ مهار تكنولوژي‌هاي پيشران درجهت توسعه پايدار در 4 فصل در سال 2018 منتشر شده است. در فصل اول به رابطه تكنولوژي‌هاي پيشران و توسعه پايدار مي‌پردازد. در فصل دوم بهره‌مندي از تكنولوژي‌هاي پيشران مورد بررسي قرار مي‌گيرد. در فصل سوم رابطه بنيادهاي سياست‌گذاري علم، فناوري و نوآوري بر توسعه فراگير و پايدار را بررسي مي‌کند. عنوان فصل چهارم تكنولوژي‌هاي پيشران، رويكردهاي اضطراري و فرصت‌هاست.

 

منبع:

Technology and Innovation Report 2018, Harnessing Frontier Technologies for Sustainable Development, UNCTAD

 

 

 تاریخ انتشار:1398/11/12  ساعت درج:٠٩:٤٥  شماره خبر:٨٧٣٠  بازدید:284

  نسخه چاپي


خروج